Navigation

Buradasınız

Hükümet Emekçileri Hedef Alan IMF’siz IMF Programını Açıkladı

Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak, 29 Eylülde hükümetin Yeni Ekonomi Programını (YEP) açıkladı. “Dengeleme, Disiplin, Değişim” sloganıyla açıklanan YEP’te istihdamdan enflasyona, büyümeden ihracata varana dek çeşitli başlıklara ilişkin hükümetin 3 yıllık hedefleri ve planları bulunuyor. Ekonomik krizin faturasının hükümet ve sermaye eliyle emekçilere kesildiği ve kesileceği süreci (2019-2020) “dengeleme yılları” olarak adlandırdıklarını belirten Albayrak, iktidar koltuğuna 17 yıl önce değil de daha dün oturmuşlarcasına “Değişim Başlıyor” diyor.

Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak, 29 Eylülde hükümetin Yeni Ekonomi Programını (YEP) açıkladı. “Dengeleme, Disiplin, Değişim” sloganıyla açıklanan YEP’te istihdamdan enflasyona, büyümeden ihracata varana dek çeşitli başlıklara ilişkin hükümetin 3 yıllık hedefleri ve planları bulunuyor. Ekonomik krizin faturasının hükümet ve sermaye eliyle emekçilere kesildiği ve kesileceği süreci (2019-2020) “dengeleme yılları” olarak adlandırdıklarını belirten Albayrak, iktidar koltuğuna 17 yıl önce değil de daha dün oturmuşlarcasına “Değişim Başlıyor” diyor. “Disiplin” ise sanıyoruz, IMF’nin tavsiye ettiği düzenlemeleri hayata geçirmek noktasındaki kararlılıklarını ifade ediyor. Sözün özü hükümet önümüzdeki süreçte işçi sınıfı için yeni hak kayıpları yaratacak IMF’siz bir IMF programı uygulamak istiyor!

Hükümet elektrikten benzine, doğalgazdan sigaraya neredeyse tüm tüketim maddelerine tam da IMF’nin istediği gibi arka arkaya zamlar yapıyor. Böylece emekçilerin daha fazla yolunmasını, yani krizin faturasının emekçilere ödetilmeye devam edilmesini hedefliyor.

Albayrak, hükümetin enflasyon hedeflerini 2019 için %12, 2020 için %8,5, 2021 için %6 ve 2022 için %4,9 olarak duyurdu. Hatırlayalım geçen yıl ortaya konan enflasyon hedefi 2019 için %9’du, yılsonu beklentisi %12 olarak değiştirilmiş oldu. Ama yeni hedefin tutturulduğunu kabul etsek bile bu durum Bakanın iddia ettiği gibi bir ‘yumuşak iniş’ten ziyade bir çakılmadır! Üstelik hükümetin çeşitli matematik oyunları marifetiyle enflasyonu olduğundan çok daha düşük gösterdiği malum… Temel tüketim maddelerine sürekli zam geliyor. Elektrik ve doğal gaz üst üste üstelik yüzde 15 düzeyinde zamlanıyor. Ama hükümet enflasyonun düştüğünü açıklıyor. Belli ki istatistik bilimi Türkiye’de bir hayli gelişmiş durumda! Temel tüketim maddelerindeki gerçek enflasyon yani işçilerin enflasyonu gerçekte yüzde 30’lar düzeyindedir. Albayrak, yüksek enflasyonu zaman içinde nasıl %5’lere çekeceklerine dair dişe dokunur hiçbir şey söylemedi. Ama herhalde istatistik bilimi sayesinde olacaktır bu!

YEP’te işsizlik beklentisi 2020’de %11,8, 2021’de %10,6, 2022’de ise %9,8 olarak açıklandı. Yine geçen yıl açıklanan tahminlere göre işsizliğin 4 milyonu geçmeyeceği söyleniyordu. Oysa resmi işsizlik rakamları bile bugün Türkiye’de 4,5 milyonun üzerinde işsiz olduğunu ortaya koyuyor. Bu rakamın yılsonuna kadar ne kadar artacağı bir yana, gerçeği yansıtmıyor oluşunu da unutmamak gerekir. Bugün devletin ortaya koyduğu kıstaslara göre Türkiye’de bir işsizin işsiz sayılması büyük başarı! Sendikaların TÜİK, İŞKUR gibi bizzat resmi kurumların açıklamak zorunda olduğu veriler üzerinden yaptığı hesaplamalara göre gerçek işsiz sayısı 7 milyona dayanmıştır. Ama hükümet, yine rakamlara takla attırarak ve dört hafta içinde iş başvuru kapılarına gitmeyenleri işsiz saymayarak işsizliği düşük gösteriyor! Acı tablo ortada fakat tüm oyunlara rağmen hükümetin işsizlik oranına ilişkin “hedefleri” çift haneli rakamların altına düşmüyor. Bu da Türkiyeli işçiler için işsizliğin kara bir kâbus olarak devam edeceğini şimdiden ortaya koyuyor.

Hükümet elektrikten benzine, doğalgazdan sigaraya neredeyse tüm tüketim maddelerine tam da IMF’nin istediği gibi arka arkaya zamlar yapıyor. Böylece emekçilerin daha fazla yolunmasını, yani krizin faturasının emekçilere ödetilmeye devam edilmesini hedefliyor.

“Geçen seneki %2,3’lük büyüme hedefinin biraz uzağında kalacağız” diyen Albayrak, yılı yüzde 0,5 büyüme ile kapatmayı hedeflediklerini söyledi. Önümüzdeki üç yıla ilişkin ise büyüme hedeflerinin %5 olduğunu söyleyen Bakan, cari açığı da sıfırlayacaklarını söyledi. Ekonomik büyümenin mantığına ters ve çelişkili bu açıklamaları geçelim… Bakan bu büyüme rakamlarına da özel tüketimi beş kat canlandırarak ulaşılacağına vurgu yaptı. Bu süslü açıklamaların hayal satmaktan başka bir anlamı yoktur, tamamen dayanaksızdır! Hatırlayalım yakın dönemde yüz binlerce işçinin ücretlerine %6 ile %8 zam yapıldı. Sormak gerekiyor, işçilerin enflasyon karşısında eriyen ücretlerini bile telafi etmeyen bu zam oranlarıyla mı tüketim 5 kat artacak? Bu şekilde mi %5 büyüme sağlanacak? Bu büyüme oranlarına ulaşılamayacağı, Albayrak’ın açıklamalarının kuru propagandadan ibaret olduğu kadar açıktır!

Hükümet madde madde IMF programı uygulama hazırlığında

Onca gizleme çabalarına karşın ortaya çıktı ki IMF heyeti defalarca siyasi iktidarla görüşmeler yaptı. YEP, IMF’nin Türkiye’den ayrılmasının üzerinden bir hafta bile geçmeden açıklandı. Zamanında “IMF de kim oluyor, biz eski hükümetler gibi görüşmeyiz, IMF’ye ihtiyacımız yok!” açıklamaları yapan hükümet, IMF ile bir anlaşma yaptı mı henüz bilinmiyor ama bilinen bir gerçek var ki YEP’in bir IMF programı olduğudur. Yani “yerli ve milli” YEP kıyafetinin içinde IMF’in emekçilere dönük saldırı programı var.

IMF’nin geçtiğimiz günlerde açıkladığı Türkiye raporunda “Orta vadede bütçeyi güçlendirmek gerekli” ifadeleri yer alıyor, yani vergilerin arttırılması ve kamu harcamalarının kısılması tavsiye ediliyordu. Programın ilan edildiği gün, elektrik bir kez daha %15 oranında zamlandı, böylece sadece son sekiz ayda elektriğe toplam %62 zam yapılmış oldu. Hükümet elektrikten benzine, doğalgazdan sigaraya neredeyse tüm tüketim maddelerine tam da IMF’nin istediği gibi arka arkaya zamlar yapıyor. Böylece emekçilerin daha fazla yolunmasını, yani krizin faturasının emekçilere ödetilmeye devam edilmesini hedefliyor.

Yaptığı YEP sunumunda Albayrak, kamu harcamalarını kısacaklarını mesela SGK harcamalarının azaltılacağını belirtti. Niye SGK da meselâ neredeyse yılık 2 milyar lirayı bulan Saray bütçesi değil? Ya da neden devlet kemer sıkmıyor da emekçileri ilgilendiren hizmetlerde kemer sıkıyor? SGK harcamalarının kısılması demek, emekçilerin aldığı sağlık hizmetinin daha da kötüleşmesi demektir. “Tamamlayıcı Emeklilik” adı altıda zorunlu Bireysel Emeklilik Sistemine geçiş yapılacağını işaret eden Albayrak, böylece bir yük olarak gördükleri emeklilik hakkını zamanla tasfiye etme planlarına sadık olduklarını söylemiş oldu. Kamu harcamalarının kısılması, emekçilerden toplanan vergilerle oluşturulan bütçeden sağlık ve eğitime ayrılan payın azalması ve emekçilerin cebinden bu hizmetler için daha fazla para çıkması anlamına da geliyor.

Yeni hak gaspları, kemer sıkma politikaları kapının eşiğinde duruyor! İşçi sınıfının bu cenderede ezilmemesi için bu faturayı ödemeyi reddetmesi ve sermaye sınıfına karşı topyekûn bir mücadele yürütmesi şarttır.

Bakanın YEP sunumunda yer almasa da YEP kitapçığında yer alan bir konu ise, hükümetin ücretleri baskılamak üzere daha fazla hareket edeceğidir. IMF raporunda “Emek piyasasının esnekliği, ücretlerin belirlenmesinde geriye dönük enflasyon endekslemesinden vazgeçilmesi ve asgari ücretin beklenen enflasyon ve verimliliğe göre belirlenmesiyle sağlanabilir” ifadesi yer alıyordu. YEP kitapçığında ise birebir aynı anlamda bir ifade geçiyor; “kamunun yönlendirdiği ücretlerde (örneğin asgari ücret) geçmiş enflasyon yerine YEP hedefinin verilmesi.” Bunun anlamı ücret artışlarında, gerçekleşen enflasyon rakamları değil, YEP’in hedeflediği ve gerçekle alakası olmayan düşük rakamlar temel alınacak. Bu da hem son dönemlerde %6 ile 8 arasında biten sözleşmelerde hükümetin IMF programına paralel hareket ettiğine ışık tutuyor hem de önümüzdeki süreçte belirlenecek asgari ücrete ilişkin hükümetin kafasındaki zam oranını açık ediyor!

IMF raporunda ayrıca “emeğin mobilitesini sağlamak için kıdem tazminatı reform edilebilir” ifadesi yer alıyordu. Sermaye sınıfının temsilcilerinin kıdem tazminatını reform etmekten kastının bir fona devretme suretiyle ortadan kaldırmak olduğuna sık sık işaret ediyoruz. IMF, hükümete bu kazanılmış hakkın işçilerin elinden alınması gerektiğini tavsiye ederken, Bakan da açıklamalarının satır aralarında “kıdem tazminatında paydaşlarla ilerleyeceğiz” ifadelerini kullandı. Son zamanlarda kıdem tazminatıyla ilgili hükümet kanadından yapılan açıklamalarda, bu kelimeyi sıkça duyar olduk. Bir kez daha söylüyoruz; ortada, patronlar ve işçilerin pay aldığı, paydaş olduğu bir şey yoktur. Kıdem tazminatında patronların da payı varmış gibi algı yaratmanın amacı bellidir. Hükümet kıdem tazminatını gasp etmek için konuyu tartışmaya açmak istemektedir. Üstelik tam da bir zamanlar “onlar da kim oluyor” dediği IMF’nin de tavsiye ettiği gibi!

Sözün özü hükümet; çelişkiler, abartılar, gerçek dışı vaatlerle ve daha da önemlisi işçi sınıfının haklarına yönelik yeni saldırılarla dolu bir ekonomi programı açıkladı. Bu programa göre sermaye sınıfı tarafından önümüzdeki süreçte işçi sınıfının çalışma ve yaşam koşullarının çok daha ağırlaştırılmasının hedeflendiği açıktır. Yeni hak gaspları, kemer sıkma politikaları kapının eşiğinde duruyor! İşçi sınıfının bu cenderede ezilmemesi için bu faturayı ödemeyi reddetmesi ve sermaye sınıfına karşı topyekûn bir mücadele yürütmesi şarttır.

3 Ekim 2019

Sınıf, Emek, Tarih, Yaşam

Sınıfın Penceresinden

  • Binlerce yıl ötelerden günümüze uzanan yapılar, aslında bizlere emeğin serüvenini anlatır. Tüm zenginlik doğanın ve emeğin ürünüdür. Emektir doğadaki zenginliği işleyip dönüştüren. Ta Firavunların Mısır’ından Roma’ya, Hindistan’dan Korkunç İvan’ın Moskova’sına kadar… Dillere destan olmuş şehirleri kuran emektir. Piramitler, saraylar, kanallar, katedraller, sarnıçlar, kemerler, tapınaklar… Emektir bugünün insanını dahi hayrete düşüren tüm bu yapıları yaratan yegâne güç!
  • İnsanlar var olalı beri emek harcadılar, ürettiler, üretiyorlar. Beslenmek, barınmak ve hayatta kalmak çok zordu. Doğa hem bütün ihtiyaçları barındırıyordu ama hem de bunlara ulaşmak ciddi bir emek gerektiriyordu. Çeşitli aletlerin yardımıyla kendi güçlerini kullanan insanlar, zamanla doğada var olan suyun, hayvanların, rüzgârın gücünü kullanmayı keşfettiler. Böylece ihtiyaçlarını üretmek, yaşamlarını sürdürmek çok daha kolay oldu. İnsanın üretim sürecindeki gelişimi hep devam etti. Üretim sürecine makineler girdi, ilk makineler…
  • Kadına yönelik şiddet, kadın cinayetleri durmaksızın artarken emekçi kadınlar aynı sorulara cevap arıyor: Kadına yönelik şiddetin önüne neden geçilemiyor? Şiddet neden artıyor? Siyasi iktidarın temsilcileri şiddetin nedeninin eğitimsiz, cahil, vicdansız, merhametsiz, öfkesini kontrol edemeyen, ailevi ve ahlâki değerlere sahip çıkamayan kişiler olduğunu söylüyor. Erkekleri vicdanlı ve merhametli olmaya çağırıyorlar. Söylenen sözler ilk anda kulağa hoş gelebilir ama kadına yönelik şiddetin ve kadın cinayetlerinin artmasının sebebi tam da siyasi iktidarın aileyi korumak adına kadınların haklarına saldırması ve erkek egemen zihniyeti körüklemesidir.
  • George Floyd, “nefes alamıyorum” diye inliyordu ama ırkçı polis umursamadı ve onu acımasızca öldürdü. Floyd’a yapılan bu muamele, kara derililerin değişmeyen kara bahtı, bitmeyen çilesidir. Yüzlerce yıl boyunca Afrika’dan Amerika’ya köle olarak satıldılar bir hayvan ya da bir eşya gibi. İnsan yerine konmayan, aşağılanan, horlanan siyahlar onlarca kez isyan ettiler ve sonunda 1861’de başlayan Amerikan İç Savaşı sonrasında kölelikten kurtuldular. Özgürlüklerine kavuşan siyahların gözleri daha bir ışıl ışıl parlamaya başladı. Ne var ki, o umutlu bakışlardaki ışıltı çok geçmeden solduruldu, tam bir vahşetle karşı karşıya bırakıldılar.
  • Siyasi iktidarın temsilcileri halkın gözüne baka baka yalan söylüyor, bunu da politik uyanıklık ve iş bilme olarak pazarlıyorlar. Gülerek liranın dolar karşısında değer kaybetmesinin halkı ilgilendirmediğini söyleyen Bakan Albayrak, belli ki milyonları istediği gibi aldatabileceğini düşünüyor. Şüphe yok ki bu konuşmanın ardında kibir ve emekçileri aptal yerine koyma vardır. Enflasyon ve işsizlik verilerinin çarpıtılması da aynı bakış açısının ürünü değil mi?

Son Eklenenler

  • Koronavirüs önlemleri adı altında emekçilerin çalışma ve yaşam koşulları altüst ediliyor. İstanbul Valiliği işyerlerinin mesai başlangıç ve bitiş saatlerinde değişiklik yaptı. Alınan karar şöyle duyuruldu: “İl Umumi Hıfzıssıhha Meclisinin 4 Kasım...
  • Ben bir metal fabrikasında çalışıyorum. Yaptığımız iş çok yorucu. Ekmek parası kolay kazanılmıyor elbette. Ama ne hikmetse her geçen gün biz işçilerin hayatı zorlaşıyor. Özellikle de son zamanlarda koronavirüs sürecinde hayat bizim için daha da...
  • Türkiye’de ekonomik gidişat hiç de iktidarın birkaç hafta öncesine kadar söylediği gibi şahlanmıyor. Zaten biz işçiler bunu uzun süredir çalışma ve yaşam koşullarımızın kötüleşmesinden anlayabiliyoruz. Gerek işten çıkarma tehditleri, mobing, gerekse...
  • Tarih boyunca sömürücü zalimlere karşı mücadele etti emekçiler, hiçbir zaman topyekûn boyun eğmedi insanlık. Sömürülen ve horlananlar, zorlu dönemeçlerden geçip bedeller ödeyerek bugüne geldi. Kimi zaman acze düştüler, çile çektiler ama kimi zaman...
  • Siyasi iktidar uzun zamandır kıdem tazminatını kaldırmak, esnek ve güvencesiz çalıştırma biçimlerini daha da yaygınlaştırmak istiyor. İktidar, salgın sürecinde aradığı fırsatı yakalamış oldu. Koronavirüs salgınıyla kapitalist sömürü sisteminin...
  • Kısa çalışma, ücretsiz izin, esnek çalıştırma, yemek hakkının gasp edilmesi, sendikasızlaştırma, ücretleri düşürme, tazminatsız işten atma, sigorta hakkının gasp edilmesi, iş saatlerinin uzatılması saldırıları giderek yaygınlaşıyor. Nisan ayından bu...
  • Zor zamanlarda işçinin yardımına kimler koşar? İşçilerin oyları ile o koltuklarda oturan vekiller ve vekillerin oluşturduğu meclis mi? Yok daha neler… Onlar dost olsalardı, işçilerin aleyhine çıkartılan yasalara el kaldırmazlardı. Uzağa gitmeye...
  • İzmir’de yaşanan 6,8 büyüklüğündeki deprem sonucunda can veren 116 insan, açgözlülüğün, para hırsının, rant politikalarının kurbanı oldu. Binlerce insan evsiz kaldı, on binlerce insan kaosun ve bilinmezliğin travmatik sonucuna maruz kaldı. Depremi...
  • Ben, Sincan Organize Sanayi Bölgesinde çalışan bir işçiyim. Çalıştığım fabrika pandemi falan dinlemeden haftanın yedi günü mesai yapıyor. Mesailerden dolayı eve akşam geç saatte, pestilim çıkmış olarak geliyorum. Yine bir mesai çıkışı eve dönerken...
  • Siyasi iktidar bin dereden su getiriyor ama ekonomik krizin varlığını kabul etmiyordu. İktidar sözcülerine göre Türkiye ekonomisi uçuyordu! Hazine ve Maliye Bakanı Albayrak hiç çekinmeden toplumu aptal yerine koyan konuşmalar yapıyor; lira yaz...
  • Güney Kore’nin başkenti Seul’de okulların yemekhane ve kafeteryalarında çalışan yüzlerce işçi 19 ve 20 Kasımda iki günlük grev gerçekleştirdi. Okul yönetimleri “düzensiz işçi” statüsünde çalıştırdıkları işçiler için düşük katkı payları ödüyor ve...
  • Hükümet temsilcileri, 18 Kasımda Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği Ekonomi Şurasında patronlarla bir araya geldiler. Başta Cumhurbaşkanı Erdoğan olmak üzere hükümet temsilcileri bu toplantıda patronların taleplerini dinledi. Ayrıca patronlar için...
  • Sendikalarımızın önünde toplanmamızı, en küçük bir itirazımızı bile hazmedemeyen bir iktidar var. Egemenlerin, patronların çıkarlarını, biz işçilerin ekmeğinin, aşının, yaşamının, çocuklarının geleceğinin önünde tutuyorlar. Biz işçilere sendika yok...

UİD-DER Aylık Bülteni