Navigation

Buradasınız

İşçilerin Sordukları/58

Analık İzni Sonrası Kısmi Süreli Çalışma

İşçi Dayanışması Bülteni, No: 120

8 Kasım 2016’da çıkarılan yönetmelikle “analık izni veya ücretsiz izin sonrası kısmi süreli çalışma” hakkı hayata geçti. Yasadan yararlanma koşulları şu şekildedir:

Kadınların kısmi süreli çalışma şartları nelerdir?

Analık izninin bitiminden itibaren çocuğunun bakımı ve yetiştirilmesi amacıyla ve çocuğun hayatta olması kaydıyla kadın işçi ile üç yaşını doldurmamış çocuğu evlat edinen kadın veya erkek işçilere istekleri hâlinde kısmi süreli çalışma hakkı verilir. Kadın işçinin yarı zamanlı çalışmadan faydalanabilmesi için eşinin çalışıyor olması gerekmektedir. Eşin çalıştığı başvuru sırasında belgelenmelidir. Kadın işçinin eşi çalışamayacak durumda ise bu durum heyet raporu ile belgelenmelidir.

İşçi, kısmi süreli çalışmaya geçmek istediği tarihten en az bir ay önce işverene yazılı başvuruda bulunmalıdır. İşverenin de bir ay içerisinde kabul yazısı göndermesi gerekmektedir. İşveren yazılı cevap vermezse bir ayın sonunda başvuru kabul edilmiş sayılır. İşçi dilekçesinde çalışmak istediği saatleri veya günleri yazılı olarak bildirir ancak kısmi süreli çalışacak işçinin çalışma zamanını işveren belirler. İşveren isterse bu süre 3 gün çalışma, 3 gün izin şeklinde uygulanabilir.

Kısmi süreli çalışma süresi ne kadardır?

Kadın işçiler doğum sonrası analık izninin bitiminden itibaren çocuğun mecburi ilköğretim çağının başladığı tarihi takip eden aybaşına kadar herhangi bir zamanda kısmi süreli çalışma talebinde bulunabilir. Kadın işçi 1. çocukta 60 gün, 2. çocukta 120 gün, 3. ve sonraki çocuklarda da 180 gün kısmi süreli çalışabilir. Çoğul gebelik olduğu durumlarda bu sürelere 30 gün daha eklenir. Engelli doğumlarda ise toplamda 360 gün kısmi süreli çalışabilir. Kısmi süreli çalışma hakkından üç yaşından küçük çocuk evlat edinen kadınlar da yararlanabilir. Kısmi süreli çalışmadan tam zamanlı çalışmaya geçecek işçiler yine 1 ay öncesinden işverene yazılı bildirimde bulunmalıdır. İşçi işe geri döndüğü takdirde onun yerine özel istihdam bürolarından istihdam edilen işçinin iş akdi feshedilmiş sayılır.

Hangi sektörlerde kadın işçilerin kısmi süreli çalışmaları patronun onayına bağlıdır?

Bazı meslek gruplarında kısmi süreli çalışma işverenin onayı ile gerçekleşir. Bu meslek gruplarında işveren onay vermezse işçi yarı zamanlı çalışamaz:

  • Özel sağlık kuruluşlarında ve hastanelerinde; sorumlu hekim, laboratuar sorumlusu ve sağlık hizmetinden sayılan işlerde tam zamanlı çalışanlarca yapılan işler
  • Sanayiden sayılan ve 24 saat kesintisiz vardiyalar halinde çalışılan işler
  • Bir yıldan az süren mevsimlik işlerde, kampanya veya taahhüt işlerinde
  • İş süresinin haftanın çalışılan günlerine bölünmesi suretiyle yürütülmesi mümkün olmayan işlerde (Uzun yol şoförlüğü, tır şoförlüğü, vb.)

Ancak işyerinde toplu iş sözleşmesi varsa, hangi işlerin kısmi süreli çalışmaya konu olabileceği hususu, taraflarca serbestçe ve sınırsızca belirlenebilir.

Kısmi süreli çalışan işçinin ücreti nasıl ödenir?

Yasa hazırlanırken hükümet “yarı zamanlı çalışıp tam maaş alacaksınız” vaadinde bulunmuştu. Fakat öyle olmadı. Kısmi süreli çalışan işçiye tam ücret değil yapılan kısmi süreli çalışma kadar ücret ödenecek. Ayrıca bu yasadan yararlanmak isteyen kadın işçilerin işten atılmasının önüne geçmek lazım...

25 Mart 2018

Son Eklenenler

  • Sakarya’nın Hendek ilçesindeki Büyük Coşkunlar havai fişek fabrikasında 3 Temmuzda meydana gelen patlama sonucunda 7 işçi yaşamını yitirmiş 126 işçi ise yaralanmıştı. Ayrıntılar belirginleştikçe işçilerin bir kez daha sermayenin kâr hırsının kurbanı...
  • Kıdem tazminatına devlet güvencesi geliyor! Bir gün çalışan işçi dahi kıdem tazminatı alacak! Kıdem tazminatında devrim! Gündemdeki yerini işte bu “müjdelerle” aldı kıdem tazminatıyla ilgili yeni tasarı. Biz işçiler de epey zamandır bu müjdeli...
  • Nejat Elibol Direnen Haliç romanında 1970’li yılları anlatır. Üç fabrikada işçilerin mücadelesinin ve yürüttükleri direnişin öyküsünü aktarır. Olaylar geliştikçe işçilerin değişimini görürüz. Hakları için mücadele ettikçe, birlik olmanın önemini...
  • İktidara geldiğinden beri işçi düşmanı yasaları yapmakta pek mahir olan AKP iktidarı, uzun zamandır peşinde olduğu kıdem tazminatını fon aracılığıyla ortadan kaldırmak için yeniden harekete geçti. Burjuvazi her fırsatta işçi sınıfının mücadelelerle...
  • Bir bilginin veya haberin ya da bir olayın değiştirilip, bozulup, çarpıtılıp çıkar sağlamak amacıyla yeniden dolaşıma sokulmasına dezenformasyon deniliyor. Burjuvalar yüzlerce televizyon kanalını, sayısız gazete ve dergiyi, koca bir troller ordusunu...
  • Kapitalist sömürü düzeninde egemenlerin tek bir gayesi vardır; kârlarını arttırmak ve böylece sermayelerini büyütmek. Bu uğurda yapamayacakları şey yoktur. Onların ne vicdanları, ne ahlakları, ne de insanlıkları vardır, tek kutsalları sermayeleridir...
  • İşçi sınıfının, emekçilerin, ezilenlerin safında yer almış sanatçılarından biri olan Rıfat Ilgaz, 1911’de, yoksul bir ailede, hırçın Karadeniz’in ve dik başlı Ilgaz dağlarının yanı başında doğdu. Yaşadığı döneme savaşlar, devrimler, ayaklanmalar ve...
  • Bir Amerikan hapishanesinde geçiyor Esaretin Bedeli filmi. Suçsuz olduğu halde müebbet hapse mahkûm edilmiş Andy’nin hapishaneden kaçış öyküsünü anlatıyor. Yıllarca dört duvar arasına hapsedilen insanların psikolojilerini, alışkanlıklarını,...
  • Sakarya’nın Hendek ilçesindeki Büyük Coşkunlar Havai Fişek Fabrikasında 6 işçinin hayatını kaybettiği, 118 işçinin ise yaralandığı patlama sonrası patron örgütü MÜSİAD, fabrikanın sahibi Yaşar Coşkun’a kol kanat germekte gecikmedi. MÜSİAD Genel...
  • Bir tüccar tüm eşyalarını eşeğinin sırtına yüklemiş atının sırtına binmiş ve yeni pazarlar bulmak için şehre doğru yola koyulmuş. Ne at ne de eşek bir ay sürecek zorlu bir yolculuğa çıktıklarının farkındaymış. Başlangıçta bir zorluk görünmüyor, yol...
  • Kendisini sermayeyi büyütmeye adamış kapitalist egemenler, bu uğurda sürekli politika geliştirmişlerdir. Örneğin yıllarca evin dört duvarı arasına sıkıştırılmış kadın emeği, patronların ihtiyacı olduğunda derhal fabrikalara yönlendirilmiştir. 1....
  • Onların isimlerini okul kitaplarından öğrendik. “Yeni Dünya”nın kurucuları olarak bahsediliyordu onlardan. “İlkellere”, “vahşilere” medeniyet götürmüşlerdi çünkü. Yıllarca Batı uygarlığının kahramanları, medeniyetin sembolleri olarak anılıp...
  • “Gereksiz yere yanan ışıkları kapatın”, “duş süresini kısaltın”, “pencerelerinizi kontrol edin”, “diş fırçalarken suyu kapatın”, “peteklerinizin arkasındaki duvarı kaplayın”… Biz işçi ve emekçiler böyle tavsiyeleri çok sık duyarız. Ama koronavirüs...

UİD-DER Aylık Bülteni